Asia Ibisz – wywiad w TVN

Dzień Dobry TVN – 21 września 2021

Prowadzący: Marcin Prokop, Dorota Wellman
Goście:

• Joanna Ibisz – lekarka
• David Tomaszewski – trener mowy, badacz emocjonalnych blokad mowy

Część I – Wywiad na antenie „Dzień Dobry TVN”

Marcin Prokop:
Joanno, jak słyszymy – poradziłaś sobie świetnie. Okazuje się, że da się skutecznie pozbyć jąkania i nauczyć się mówić od nowa. Jak to wyglądało u ciebie?

Joanna Ibisz:
Tak naprawdę ani ja, ani moi rodzice nie wiemy, co dokładnie się wydarzyło.
W pierwszej klasie mówiłam bardzo ładnie, wygrywałam konkursy recytatorskie.
W drugiej klasie zaczęły się bloki, jąkanie i zacinanie.

Dorota Wellman:
I co wtedy? Myśleliście, że to minie samo?

Joanna Ibisz:
Tak. Myśleliśmy, że to przejdzie.
Później zaczęły się wizyty u logopedy, ale okazało się, że samo nie mija i trzeba było się tym zająć na poważnie.

Marcin Prokop:
W jaki sposób udało ci się wyjść z jąkania?

Joanna Ibisz:
Dzięki treningowi mowy.
Dostajemy konkretne narzędzia, których możemy używać w trudnych sytuacjach.

Dorota Wellman:
Ile czasu zajęła ta zmiana?

Joanna Ibisz:
Po maturze od razu pojechałam na trening mowy.
Już na pierwszym roku studiów mówiłam na tyle płynnie, że nie odstawało to od reszty – może jeszcze trochę nienaturalnie, ale płynnie.

Eksperckie spojrzenie

Marcin Prokop:
Panie Dawidzie, jak pracować z osobami jąkającymi się? I dlaczego to nie jest tylko kwestia aparatu mowy?

David Tomaszewski:
Najważniejsze jest zrozumienie, że to nie jest problem narządów artykulacji.
To problem emocjonalny i sytuacyjny.

Osoba jąkająca się w jednym kontekście potrafi powiedzieć bardzo trudne słowa, a w innym nie jest w stanie powiedzieć nawet „jestem”.

Dorota Wellman:
Czyli to zależy od sytuacji?

David Tomaszewski:
Dokładnie.
W mózgu dochodzi do bardzo silnej reakcji emocjonalnej – szczególnie w obszarze ciała migdałowatego.
To tam powstaje „burza”, która blokuje mowę.

Metody pracy z jąkaniem

Marcin Prokop:
Są różne metody pracy z jąkaniem. Jedna z nich polega nawet na całkowitym milczeniu przez jakiś czas. Dlaczego?

David Tomaszewski:
Na świecie funkcjonują dwie główne metody:

Pierwsza – psychologiczna – mówi: pogódź się z tym.
Druga – treningowa – polega na nauce mowy od nowa.

W tej drugiej metodzie przez kilka dni w ogóle się nie mówi, a potem zaczyna się od samogłosek i sylab, budując nowy system mowy.

Dorota Wellman:
Joanno, ty też przez jakiś czas nie mówiłaś?

Joanna Ibisz:
Tak. Przez około siedem dni nie mówiłam w ogóle – komunikowałam się kartkami.
Dopiero potem zaczęłam uczyć się mowy od nowa, bardzo powoli.

Marcin Prokop:
To musi być trudne, szczególnie w kontaktach z obcymi.

Joanna Ibisz:
Bardzo.
Ale już samo to jest pracą z problemem – bo jąkamy się częściej przy obcych niż przy najbliższych.

Mity i fakty

Dorota Wellman:
W filmach często widzimy ćwiczenia z korkiem w ustach. Czy to działa?

David Tomaszewski:
Nie.
To mity sprzed setek lat.
Dziś wiemy, że metody stricte logopedyczne nie działają, jeśli źródłem są emocje.
Trzeba nauczyć się mówić od nowa.

Czy jąkanie może wrócić?

Marcin Prokop:
Czy jąkanie może powrócić?

David Tomaszewski:
W mózgu zostają dwa systemy mowy:
– stary, jąkający
– nowy, płynny

Oba są z nami do końca życia.
Tak jak z językiem obcym – używamy tego, który częściej ćwiczymy.

Joanna Ibisz:
Gdy pojawia się stres, wracam do technik.
To jak trening mięśni – gdy przestajesz ćwiczyć, forma spada.

Emocjonalny koszt jąkania

Dorota Wellman:
Co jąkanie zabrało ci w tamtym okresie?

Joanna Ibisz:
Pewność siebie.
Marzenia były we mnie, ale nie mogłam ich realizować.

Marcin Prokop:
A co dała terapia?

Joanna Ibisz:
Poczucie, że skoro udało się to, to uda się wszystko inne.
Spełniłam wiele marzeń i cały czas je spełniam.

Część II – Rozmowa po programie (David Tomaszewski & Joanna Ibisz)

David Tomaszewski:
Atmosfera w „Dzień Dobry TVN” była bardzo luźna.
Dorota i Marcin byli autentycznie ciekawi tematu.

Joanna Ibisz:
Zyskałam zupełnie inną jakość życia:
pewność siebie, wiarę w siebie i odwagę sięgania po marzenia.

David Tomaszewski:
Joanna pracuje w szpitalu – to bardzo stresujące środowisko.
Wielu kursantów pyta, czy da się pogodzić trening mowy z pracą.

Joanna Ibisz:
Da się.
Dobrze jest wziąć miesiąc lub dwa na intensywną pracę i dopiero potem wrócić do pełnych obowiązków.

Przesłanie na zakończenie

Joanna Ibisz:

Everything I want is on the other side of fear.
Wszystko, czego chcesz, jest po drugiej stronie strachu.

Nie ma nic lepszego niż płynna, spokojna mowa.
To uczucie wolności, które zmienia całe życie.